3D Baskıya Hazır Dosya: STL, STEP ve 3MF Rehberi
Baskıya gelen dosyaların önemli bir kısmı küçük ama kritik sorunlarla geliyor: yanlış ölçek, açık yüzeyler, fazla ince duvar. Bu rehber, dosyayı göndermeden önce yapılacak kontrolleri topluyor.
Hangi formatı göndermeli?
| Format | Ne taşır | Ne zaman |
|---|---|---|
| STEP (.step/.stp) | Gerçek katı geometri, tam hassasiyet | Mühendislik parçaları için en iyi seçenek. Ölçü değiştirmek gerekirse düzenlenebilir. |
| 3MF | Ağ + renk + birim + ayarlar | Modern ve güvenli. Birim bilgisi dosyanın içinde olduğu için ölçek karışıklığı yaşanmaz. |
| STL | Sadece üçgen ağ | En yaygın. Birim bilgisi taşımaz; ölçeği ayrıca belirtmek gerekir. |
| OBJ | Ağ + doku | Renkli/dokulu görsel modellerde. |
Bizde hepsi çalışır. Tercih sıralamamız: hassas mekanik parça için STEP, genel iş için 3MF, elinizde ne varsa STL.
Göndermeden önce beş kontrol
1. Ölçek ve birim
STL birim taşımadığı için, milimetre olarak tasarlanmış bir model inç sanılırsa 25,4 kat büyür. Dosya adına ölçüyü yazmak basit ama çok işe yarayan bir alışkanlık: tutucu_120x60x25mm.stl. En azından parçanın gerçek boyutlarından birini mesajınızda belirtin.
2. Kapalı katı (watertight)
Modelin yüzeyinde delik, ters normal ya da birbirinden ayrık kabuklar olmamalı. Dilimleyici açık yüzeyi anlamlandıramaz ve parça boş ya da hatalı çıkar. Çoğu CAD programında “mesh repair” aracı bu sorunları otomatik kapatır.
3. Duvar kalınlığı
- FDM: En az 1,2 mm (tercihen 1,6 mm). Taşıyıcı duvarlarda 2 mm güvenlidir.
- Reçine: 0,8 mm çoğu durumda yeterlidir; ince uzun çıkıntılar için 1 mm daha güvenli.
- Kabartma yazı yüksekliği en az 0,6 mm, çizgi kalınlığı en az 0,8 mm olmalı — aksi hâlde okunmaz.
4. Tolerans ve geçmeler
3D baskı, CNC gibi mikron hassasiyetinde değildir. Hareketli veya iç içe geçen parçalarda boşluk bırakın:
- Sıkı geçme: 0,10 – 0,15 mm
- Normal geçme: 0,20 – 0,30 mm
- Serbest hareket: 0,40 – 0,50 mm
Delikler, baskı sırasında bir miktar daralma eğilimindedir. Vida geçecek delikleri 0,2 mm büyük modellemek pratik bir alışkanlıktır.
5. Çıkıntı açıları ve destek
FDM'de yataya göre 45°'den dik çıkıntılar genelde desteksiz basılabilir. Daha yatık çıkıntılar destek gerektirir; destek de temizlendiği yüzeyde iz bırakır. Tasarımı biraz değiştirerek (pah kırmak, köşeyi 45°'ye yaklaştırmak) destekten tamamen kurtulmak mümkündür.
Modeliniz yoksa
Elde çizim, fotoğraf, ölçü krokisi ya da bozulan bir parçanın kendisi yeterlidir. Mevcut bir parçayı kumpasla ölçüp yeniden modelleyebiliriz; bu, çoğu yedek parça işinin başlangıç noktasıdır.
Dosyanızı göndermeden önce emin olmak isterseniz kontrolü biz yapalım: ölçek, kapalılık, duvar kalınlığı ve destek ihtiyacını inceleyip eksikleri liste hâlinde bildiririz.
Son kontrol listesi
- Birim ve ölçek belirtildi mi?
- Model kapalı katı mı, ayrık kabuk var mı?
- En ince duvar, seçilen yönteme uygun mu?
- Geçmelerde boşluk bırakıldı mı?
- Kritik yüzey hangisi — destek izi nereye düşmemeli?
- Adet, malzeme ve renk tercihi yazıldı mı?